Từng bị nhiều người nghĩ như một “kẻ mộng mơ” trong lĩnh vực công nghệ, nhưng với sự nhạy bén, chàng trai này đã kiên trì, bền bỉ với hành trình phát triển sản phẩm công nghệ giúp cộng đồng vững bước vào kỷ nguyên số.
Dùng công nghệ giải quyết vấn đề thực tế
Đó là câu chuyện của doanh nhân Lê Anh Tiến, Gương mặt trẻ VN tiêu biểu năm 2019, CEO Công ty cổ phần công nghệ Chatbot Việt Nam.
Từ khi còn ngồi trên ghế bậc học phổ thông, anh Tiến đã luôn tò mò với máy tính cùng những ứng dụng đơn giản, như chương trình nhỏ tự động giải toán, trang web bán hàng đầu tiên của cô bạn trong lớp… Lúc đó, nhiều người chỉ nhìn anh Tiến như một “kẻ mộng mơ”, bởi anh dành hàng giờ để mày mò viết vài dòng mã, trong khi bạn bè cùng trang lứa chọn đá bóng, hát hò hay hoạt động ngoại khóa khác. Chính những khoảnh khắc ban đầu ấy, khi thấy một công cụ vô tri vô giác như máy tính lại có thể biến đổi ý tưởng thành sản phẩm hữu ích, đã thắp lên niềm tin trong cậu học trò ngày ấy rằng công nghệ không đơn thuần là máy móc mà là sức mạnh có thể thay đổi cách con người làm việc, giao tiếp và phát triển xã hội.
Anh Tiến kể: “Thời điểm đó, rất ít người hiểu được tầm quan trọng của số hóa. Họ nghĩ chỉ cần bán hàng truyền thống, mở tiệm nhỏ là đủ sống. Nhưng tôi đã nhìn thấy những bất cập rất rõ: chủ cửa hàng xa xôi không biết hàng tồn kho bao nhiêu, khách hàng phải mất hàng giờ để tìm thông tin sản phẩm, quá trình giao dịch thủ tục hành chính vẫn hoàn toàn bằng giấy… Tôi tự hỏi nếu có một giải pháp giúp bà con, doanh nghiệp tự động hóa một phần công việc, tiết kiệm thời gian và chi phí, liệu có phải đó là cơ hội để mọi người cùng nhau phát triển nhanh hơn? Từ suy nghĩ đó, tôi càng khắc sâu niềm tin rằng công nghệ, dù ở thời điểm ấy vẫn còn là “công cụ của tương lai”, nhất định sẽ trở thành nền tảng cho mọi hoạt động kinh tế – xã hội”.
Trước đây, mỗi lần nghe người khác nói “công nghệ chỉ dành cho mấy tay kỹ thuật”, anh Tiến thì nghĩ ngược lại: “Chính những ai nhạy bén, dám thay đổi có thể sẽ tạo ra đột phá. Vì thế, dù bị đánh giá là lý tưởng hóa, nhưng tôi vẫn kiên định với hướng đi tìm kiếm những điểm nghẽn trong đời sống – từ việc bán hàng nhỏ lẻ, phục vụ khách hàng bằng cách truyền thống, đến thủ tục hành chính rườm rà – rồi nhắm vào đó mà áp dụng công nghệ một cách thiết thực nhất”.
Anh Tiến cho biết thêm những bước thử nghiệm đầu tiên cùng bạn bè tham gia cuộc thi khoa học công nghệ đã cho anh thấy tiềm năng vô hạn, rằng một ý tưởng nhỏ có thể thay đổi hàng trăm, hàng ngàn người dùng. Đó chính là động lực lớn nhất để anh tin rằng trong tương lai, công nghệ sẽ không chỉ đóng vai trò hỗ trợ mà còn là bệ phóng để cả cộng đồng, cả quốc gia vươn lên mạnh mẽ.
Đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ là chìa khóa để tiến xa
Từ khoảng cuối năm 2016, khi các nền tảng nhắn tin như Facebook Messenger hay Zalo bắt đầu bùng nổ, anh Tiến nhận thấy một nhu cầu thiết yếu nhưng đang bị bỏ ngỏ là các doanh nghiệp cần giải pháp tự động hóa tương tác với khách hàng để có thể trả lời mọi lúc, mọi nơi mà không phụ thuộc hoàn toàn vào con người.
Khi thử nghiệm những framework mã nguồn mở như Dialogflow, Botpress hay Rasa, chàng trai đến từ TP.Đà Nẵng thấy rõ tiềm năng của Chatbot trong việc giảm tải cho bộ phận chăm sóc khách hàng, đồng thời mang lại trải nghiệm nhanh chóng hơn cho người dùng. Những thử nghiệm ban đầu của anh Tiến và cộng sự, với một Chatbot đơn giản chỉ để trả lời các câu hỏi cơ bản về giờ mở cửa hay giá cả cho vài cửa hàng mỹ phẩm và quán cà phê, nhưng đã giúp họ tiết kiệm 30 – 40% chi phí cho khâu trả lời tin nhắn. Chính kết quả này đã thúc đẩy anh Tiến quyết định theo đuổi Chatbot một cách nghiêm túc.
Vào giữa năm 2017, anh Tiến cùng hai người bạn chính thức thành lập Công ty cổ phần công nghệ Chatbot Việt Nam. Thời điểm đầu, đội ngũ chỉ vỏn vẹn 3 thành viên, vừa phát triển tính năng rule-based để đảm bảo Chatbot có thể trả lời theo kịch bản đã định, vừa trực tiếp gặp gỡ khách hàng để hiểu rõ nhu cầu thực tế. Qua nhiều tháng thử nghiệm, họ nhận ra rằng Chatbot rule-based dễ rơi vào trạng thái “chết cứng” khi gặp những câu hỏi phức tạp. Thế là từ đầu năm 2018, cả đội bắt tay vào phát triển module AI bán hàng, ứng dụng công nghệ học máy để Chatbot có khả năng xử lý câu chuyện liên quan đến bán hàng, từ đó cải thiện dần độ chính xác lên 85 – 90%. Với thành quả này, họ tự tin chốt vòng gọi vốn Seed vào tháng 9.2020, thu về 500.000 USD từ một quỹ đầu tư của Tập đoàn Nexttech.
“Khoản đầu tư giúp chúng tôi mở rộng đội ngũ nhân sự lên con số hàng trăm, xây dựng thêm module tích hợp đa kênh và hoàn thiện hệ thống báo cáo phân tích hành vi người dùng”, anh Tiến kể.
Trong năm 2019, khi phiên bản 2.0 của Botbanhang.vn chính thức ra mắt, anh Tiến cùng đội ngũ tập trung vào 3 mảng quan trọng: công nghệ marketing nâng cao, kết nối đa kênh và phân tích hành vi khách hàng. Nhờ đó, số lượng khách hàng tăng lên nhanh chóng trong vòng 1 năm, từ ngành F&B, thời trang cho đến giáo dục, vượt mốc phục vụ hơn 10 triệu người dùng hằng tháng…
“Giữa năm 2021, khi thị trường Chatbot đã trở nên cạnh tranh hơn, tôi nhận ra cần một bước tiến mạnh mẽ để giữ vị thế dẫn dắt. Vì vậy, chúng tôi tiến hành mở rộng đội ngũ kinh doanh sang các thị trường lân cận như Thái Lan, Philippines. Đến cuối năm 2022, Chatbot Việt Nam đã có mặt tại nhiều quốc gia, phục vụ hơn 50.000 khách hàng lớn trong nhiều lĩnh vực liên quan đến thương mại điện tử…”, CEO Tiến kể.
Từ năm 2023 đến nay, anh Tiến cho biết mục tiêu của Chatbot Việt Nam không còn chỉ dừng ở việc tự động hóa cuộc trò chuyện. Anh Tiến cùng đội ngũ đang tập trung xây dựng nền tảng phân tích hành vi khách hàng dựa trên dữ liệu trò chuyện để hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu chiến dịch marketing và đưa ra những đề xuất upsell/cross-sell thông minh. Đồng thời, phát triển Chatbot đa ngôn ngữ, tích hợp API sâu rộng vào hệ sinh thái CRM/ERP của khách hàng, và lên kế hoạch mở rộng sang các thị trường khác như Indonesia, Canada.
Nhìn lại hành trình cùng Chatbot Việt Nam phát triển, anh Tiến chia sẻ: “Sự phát triển không ngừng, từ một nhóm nhỏ chỉ 3 người đến một công ty phục vụ hàng triệu tương tác mỗi tháng, đã chứng minh rằng tư duy luôn đổi mới, tập trung vào trải nghiệm khách hàng và đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ là chìa khóa để tiến xa. Chúng tôi cũng thêm vững tin rằng mình đang trên con đường đúng đắn, tiếp tục phát triển công nghệ “make in Vietnam” để hỗ trợ hàng ngàn doanh nghiệp trong nước và khu vực, đồng thời truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ khởi nghiệp”.
Đưa công nghệ trở nên gần gũi nhất với người dân
Điều đặc biệt, thông qua Chatbot Việt Nam, anh Tiến muốn đưa công nghệ trở nên gần gũi nhất với người dân, bất kể họ đang ở thành thị hay nông thôn, biết nhiều hay biết ít về công nghệ.
Anh Tiến cho biết Chatbot được thiết kế để chạy thẳng trên những nền tảng mà người Việt quen dùng nhất như Zalo, Facebook Messenger hay tin nhắn trên website bán hàng. Khi một cô bán hàng ngoài chợ, một anh thợ sửa xe hay một cô giáo mầm non muốn giới thiệu sản phẩm, dịch vụ, họ không cần biết viết code, không phải tải thêm phần mềm phức tạp. Chỉ cần đăng nhập vào một nền tảng mình đã sử dụng hằng ngày, bật tính năng Chatbot, và vài cú click chuột là đã có thể trò chuyện tự động với khách hàng, giải đáp các câu hỏi cơ bản, nhận đơn hàng hoặc hướng dẫn thanh toán. Điều đó giúp họ càng thấy công nghệ không còn là thứ xa lạ hay khó hiểu.
“Bên cạnh việc tích hợp trên những kênh sẵn có, chúng tôi xây dựng giao diện quản lý Chatbot đơn giản, giống như một trang soạn thảo văn bản. Người dùng chỉ cần kéo thả hoặc chọn từ những mẫu câu hỏi, trả lời có sẵn, thay đổi logo, màu sắc cho phù hợp với thương hiệu. Mỗi khi có chiến dịch khuyến mãi hay thông báo mới, chỉ cần cập nhật nội dung lên hệ thống, Chatbot sẽ tự động nhắn tin đến khách hàng theo danh sách đã cài đặt. Nhờ vậy, những chủ cửa hàng nhỏ lẻ hay hộ kinh doanh cá thể không phải mất thời gian mày mò mà vẫn có thể tiếp cận công nghệ tự động hóa, tiết kiệm đáng kể chi phí vận hành”, anh Tiến tâm đắc.
Một điểm quan trọng mà anh Tiến luôn nhấn mạnh với đội ngũ phát triển là ngôn ngữ của Chatbot phải thật sự “Việt”, từ cách chào hỏi cho tới cách giải thích, phải gần gũi và thân thiện như khi ta trò chuyện với một người bạn. Khi Chatbot biết dùng những câu đơn giản, dễ hiểu, có thể giải thích từng bước cho khách hàng khi họ hỏi về cách đăng ký, cách đặt hàng hay cách đổi trả sản phẩm, người dân sẽ thấy mình không bị bỏ rơi giữa biển thông tin công nghệ…
Chàng doanh nhân trẻ luôn nhìn nhận Chatbot không chỉ là một sản phẩm công nghệ đơn thuần, mà là cầu nối để cả dân tộc cùng bước vào kỷ nguyên số. Vì thế, ngay từ những ngày đầu, anh đã chú trọng xây dựng nền tảng vững chắc về ba trụ cột chính: con người, hạ tầng và định hướng xã hội.
Trong đó về định hướng xã hội, Chatbot Việt Nam không chỉ dừng lại ở việc phục vụ doanh nghiệp mà còn hướng đến hỗ trợ cộng đồng. Chatbot Việt Nam đã phối hợp với các cơ quan, bộ, ngành và trường học tổ chức nhiều chương trình tập huấn phổ cập AI, bình dân học vụ số cho người dân và đoàn viên thanh niên. Từ đó, thế hệ trẻ được tiếp cận sớm với tư duy chuyển đổi số, hiểu cách tự động hóa công việc, biết cách thiết lập kịch bản giao tiếp ảo để giảm tải cho con người.
“Đó là cách chúng tôi tạo nền móng để cả cộng đồng cùng bước nhanh vào kỷ nguyên số hóa. Từ đó góp phần đưa cả nước tiến lên kỷ nguyên mới, nơi công nghệ không chỉ là công cụ mà thực sự là một phần của cuộc sống mỗi người”, anh Tiến chia sẻ đầy tâm huyết.
