Danh mục: Robot – Vệ tinh – UAV

Vào lúc 9 giờ 6 phút 54 giây (giờ Hà Nội) ngày 9/11, vệ tinh NanoDragon “Made in Vietnam’’ đã tách thành công khỏi tên lửa Epsilon-5 của Nhật Bản, đi vào quỹ đạo, bắt đầu làm việc trong không gian.

Trong lần phóng này, cùng với NanoDragon, 8 vệ tinh khác của Nhật Bản cũng đã tách thành công khỏi tên lửa đẩy.

Việc phóng 9 vệ tinh này nằm trong khuôn khổ “Trình diễn công nghệ vệ tinh sáng tạo 2” – Innovative Satellite Technology Demonstration-2 của Cơ quan Hàng không – Vũ trụ Nhật Bản (JAXA).

Trước đó, tên lửa Epsilon số 5 được điểm hỏa và phóng lên quỹ đạo vào lúc 7 giờ 55 phút 16 giây cùng ngày, sau khoảng 52 phút, tên lửa bắt đầu thả các vệ tinh mà nó mang theo vào quỹ đạo.

Vệ tinh đầu tiên được thả ra là vệ tinh RAISE-2. Vệ tinh NanoDragon là vệ tinh thứ 9 (cuối cùng) được thả vào không gian.

Tham gia phóng cùng vệ tinh của Việt Nam lần này có tất cả 9 vệ tinh, bao gồm:

1 vệ tinh nhỏ là vệ tinh RAISE-2 của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Nhật Bản nặng 110kg; 

4 vệ tinh lớp micro, bao gồm: HIBARI (55 kg) của Viện Công nghệ Tokyo, Z-Sat (46 kg) của công ty TNHH Mitsubishi Heavy Industries, DRUMS (62 kg) của công ty TNHH Kawasaki Heavy Industries, TeikyoSat-4 (52 kg) của trường Đại học Teikyo;

4 vệ tinh lớp cubesat bao gồm: NanoDragon (3,8kg) của VNSC phối hợp cùng Công ty TNHH điện tử Meisei, ASTERISC (4kg) của Viện Công nghệ Chiba, ARICA (1kg) của Trường Đại học Aoyama Gakuin, KOSEN-1 (3kg) của Trường cao đẳng quốc gia Kochi. 

NanoDragon là vệ tinh dạng cubesat lớp nano nặng 3,8 kg với kích thước tiêu chuẩn 3U (100 x 100 x 340,5 mm), được Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC), Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VAST) phát triển. Vệ tinh là sản phẩm của Đề tài “Nghiên cứu, thiết kế, chế tạo, phóng và vận hành thử nghiệm vệ tinh siêu nhỏ cỡ nano” thuộc “Chương trình khoa học và công nghệ cấp quốc gia về công nghệ vũ trụ giai đoạn 2016 – 2020”.  

Quá trình nghiên cứu, thiết kế, tích hợp, thử nghiệm chức năng vệ tinh hoàn toàn được thực hiện tại Việt Nam, bởi các cán bộ nghiên cứu của VNSC.

Vệ tinh NanoDragon được phát triển với mục đích chứng minh có thể dùng công nghệ chùm vệ tinh cỡ siêu nhỏ để thu tín hiệu nhận dạng tự động tàu thủy (Automatic Identification System – AIS) sử dụng cho mục đích tránh bị va chạm hoặc kết hợp dữ liệu để theo dõi, giám sát phương tiện trên biển.

Vệ tinh NanoDragon cũng được thiết kế để nhằm xác minh chất lượng của hệ thống điều khiển và xác định tư thế vệ tinh và một máy tính tiên tiến mới được phát triển riêng dành cho vệ tinh cỡ nhỏ. Vệ tinh NanoDragon dự kiến sẽ hoạt động ở quỹ đạo đồng bộ mặt trời ở độ cao khoảng 560 km.

NanoDragon là vệ tinh được nghiên cứu, thiết kế, chế tạo 100% tại Việt Nam và là một sản phẩm nằm trong lộ trình phát triển vệ tinh nhỏ “Made in Vietnam” của VNSC nhằm thực hiện “Chiến lược phát triển và ứng dụng khoa học và công nghệ vũ trụ đến năm 2030” mà được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt vào ngày 4/2/2021.

Trước đó, vào năm 2013, vệ tinh siêu nhỏ PicoDragon (1kg) do Trung tâm Vũ trụ Việt Nam nghiên cứu, chế tạo cũng được phóng, hoạt động tương đối ổn định trong khoảng 3 tháng và liên tục phát tín hiệu quảng bá với bản tin “PicoDragon VietNam” đến các trạm mặt đất trên toàn thế giới.

Tiếp theo đến năm 2019 MicroDragon – một sản phẩm nằm trong hợp phần đào tạo vệ tinh cơ bản, thành phần của Dự án “Phòng chống thiên tai và biến đổi khí hậu sử dụng vệ tinh quan sát Trái Đất” (viết tắt là Dự án Trung tâm Vũ trụ Việt Nam) được phát triển bởi 36 học viên, là các cán bộ nghiên cứu của Trung tâm Vũ trụ Việt Nam cũng đã được phóng lên quỹ đạo thành công và đang hoạt động theo đúng mục tiêu đề ra.

Các con chip này được ví như trái tim và bộ não của các máy bay không người lái, giúp làm nên sự khác biệt sản phẩm của công ty với các đối thủ.

Đằng sau đơn hàng xuất khẩu 5.000 UAV lịch sử cho công ty Airbility của Hàn Quốc không chỉ là thành tựu về lắp ráp máy bay không người lái mà còn là bước đột phá về thiết kế chip bán dẫn của người Việt.

Chủ tịch CT Group đã tự tin khẳng định rằng họ là công ty Việt Nam duy nhất có thể làm từ khâu thiết kế chip cho đến lắp ráp, kiểm thử và đóng gói, tạo ra những con chip “sản xuất bởi người Việt Nam”.

Thành tựu đầu tiên và cũng là quan trọng nhất mà CT Group đã công bố chính thức vào ngày 29 tháng 6 năm 2025 chính là chip ADC. Đây là con chip được thiết kế 100% bởi CT Group mà không mua bất cứ sở hữu trí tuệ nào từ nước ngoài. Chip này đã trải qua quá trình quang khắc và dự kiến sẽ được bán ra thị trường vào đầu năm 2026. Chức năng chính của chip ADC là chuyển đổi tín hiệu từ analog sang digital và theo chiều ngược lại, phục vụ cho các cảm biến trong hệ thống UAV.

Tầm quan trọng của chip ADC/DAC không thể phủ nhận khi chúng được coi là những bộ phận rất quan trọng trong mọi thiết bị điện tử thông minh. Chip ADC giúp chuyển tín hiệu từ các cảm biến như nhiệt độ, âm thanh, ánh sáng thành dữ liệu số để máy tính hoặc chip xử lý có thể hiểu được. Ngược lại, DAC biến dữ liệu số thành tín hiệu analog để điều khiển loa, động cơ hay các thiết bị ngoài khác. Nếu không có ADC và DAC, các con chip xử lý hiện đại như vi xử lý hay chip AI gần như không thể làm việc với thế giới thực.

Bên cạnh chip ADC đã hoàn thành, CT Group đang tiếp tục phát triển chip MCU RISC-V – con chip thứ hai trong kế hoạch của họ. Chip vi xử lý này sử dụng kiến trúc RISC-V mở và dự kiến sẽ hoàn thành trong năm 2025. Kiến trúc RISC-V được lựa chọn vì tính mở và khả năng tùy chỉnh linh hoạt, cho phép CT Group thiết kế chip phù hợp với các yêu cầu cụ thể của UAV mà không phụ thuộc vào các công ty công nghệ lớn.

Thách thức lớn hơn đang chờ đợi CT Group với chip S-AI – chip xử lý trí tuệ nhân tạo tại biên. Chủ tịch CT Group thừa nhận đây là con chip khó hơn các chip trước đó và dự kiến sẽ hoàn thành vào năm 2026. Chip S-AI có vai trò quan trọng trong việc xử lý AI ngay tại thiết bị UAV thay vì phải gửi dữ liệu lên cloud, giúp giảm độ trễ và tăng tính bảo mật cho các ứng dụng quan trọng.

Không dừng lại ở đó, CT Group còn đang phát triển chip PA – một con chip đắt tiền chuyên dụng cho UAV. Chip Power Amplifier này sẽ được phát triển trong khoảng thời gian từ nay đến hết năm 2026 và đóng vai trò quan trọng trong việc khuếch đại tín hiệu cho hệ thống liên lạc của UAV.

Khi được hỏi về các loại chip bắt buộc phải có trong một chiếc UAV, Chủ tịch CT Group đã liệt kê đầy đủ những thành phần không thể thiếu. Chip về RF hay chip viễn thông bao gồm khả năng nhận tín hiệu radio và tín hiệu video là thành phần đầu tiên. Tiếp theo là chip vi xử lý đóng vai trò như bộ não của UAV, chip cảm biến giúp UAV nhận biết môi trường xung quanh, chip về pin và năng lượng quản lý nguồn điện, và cuối cùng là chip AI để xử lý các tác vụ thông minh.

Điều đặc biệt trong cách tiếp cận của CT Group là họ đã chọn mô hình fabless – tức là thiết kế chip tại Việt Nam nhưng gia công sản xuất ở nước ngoài. Quy trình này bắt đầu từ việc thiết kế hoàn toàn trong nước, sau đó gửi đi gia công quang khắc ở các nhà máy chuyên nghiệp trên thế giới, rồi đem về Việt Nam để tiến hành lắp ráp, kiểm thử và đóng gói. Kết quả cuối cùng là những con chip mang nhãn “sản xuất bởi người Việt Nam” dù một phần quy trình được thực hiện ở nước ngoài.

Để hỗ trợ cho hoạt động sản xuất chip, CT Semiconductor – thành viên của tập đoàn CT Group chuyên về ATP (lắp ráp, đóng gói, kiểm thử) đang triển khai ba nhà máy ATP với hai ở miền Nam và một ở miền Bắc. Đồng thời, họ cũng thiết lập hai trung tâm nghiên cứu và phát triển ở Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội, cùng hai trung tâm chăm sóc khách hàng tại Silicon Valley và Phoenix ở Mỹ.

Tham vọng dài hạn của CT Group không dừng lại ở mô hình fabless hiện tại. Nếu được tạo điều kiện, từ nay đến năm 2030, Tập đoàn mong muốn hoàn thiện toàn bộ quy trình từ thiết kế, quang khắc, lắp ráp, đóng gói cho đến kiểm thử các chip bán dẫn. Họ đặc biệt tập trung vào các chip nằm trong danh sách sản phẩm công nghệ chiến lược và các chip thuộc lĩnh vực bảo mật, quốc phòng, an ninh để đảm bảo an ninh chip cho Việt Nam.

Để đạt được mục tiêu làm chủ công nghệ quang khắc, CT Group đã đề xuất phương án hợp tác với Nhà nước theo hướng Nhà nước đầu tư máy quang khắc còn doanh nghiệp sẽ vận hành và phát triển công nghệ. Hiện tại, họ đang xây dựng đội ngũ kỹ sư có khả năng làm chủ công nghệ quang khắc chip bán dẫn cùng với các chuyên gia trong và ngoài nước.

Thành công trong việc thiết kế chip không chỉ mang lại lợi thế về mặt kỹ thuật mà còn tạo ra cơ hội kinh doanh to lớn. Dù nhà máy sản xuất vẫn đang trong giai đoạn cuối lắp máy, CT Group đã có 20 khách hàng đặt hàng chip bán dẫn. Điều này cho thấy nhu cầu thị trường đối với chip “Made in Vietnam” là rất lớn và thế giới đang muốn Việt Nam tham gia vào ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu.

Với năng lực thiết kế các dòng chip phức tạp sử dụng công nghệ hiện đại, CT Group đã chứng minh rằng Việt Nam hoàn toàn có thể cạnh tranh trong lĩnh vực công nghệ cao nhất. Những con chip này không chỉ phục vụ cho UAV mà còn có ứng dụng rộng rãi trong y tế, quốc phòng, nông nghiệp thông minh và ô tô thông minh, mở ra một tương lai tươi sáng cho ngành bán dẫn Việt Nam.

VinMotion – robot hình người đầu tiên ‘Made in Vietnam’ chính thức ra mắt, đánh dấu bước tiến lớn của Vingroup vào lĩnh vực công nghệ cao, mở ra kỳ vọng đưa Việt Nam góp mặt trong cuộc đua robot toàn cầu.

Cận cảnh robot của Vingroup khiến nhiều người ngạc nhiên

Tập đoàn Vingroup vừa ra mắt nguyên mẫu robot hình người đầu tiên mang thương hiệu VinMotion, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong chiến lược chinh phục lĩnh vực công nghệ cao của doanh nghiệp Việt Nam.

VinMotion – Bước tiến công nghệ của người Việt

Được thành lập vào tháng 1-2025 với vốn điều lệ 1.000 tỉ đồng, Công ty cổ phần VinMotion là đơn vị trực thuộc hệ sinh thái Vingroup, có nhiệm vụ nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa robot hình người – lĩnh vực được xem là một trong những cuộc đua công nghệ khốc liệt nhất thế kỷ 21. 

Chỉ sau hơn 3 tháng thành lập, đội ngũ kỹ sư Việt Nam của VinMotion đã cho ra đời nguyên mẫu robot đầu tiên. Robot này có khả năng thực hiện các thao tác cơ bản như đi bộ, vẫy tay và tương tác bằng cử chỉ, thể hiện tiềm năng lớn trong việc ứng dụng vào dây chuyền sản xuất, dịch vụ và đời sống.

VinMotion cho biết giai đoạn đầu, robot sẽ được triển khai trong các nhà máy sản xuất của VinFast – thương hiệu xe điện toàn cầu thuộc Vingroup, hỗ trợ công việc vận chuyển linh kiện, kiểm tra chất lượng và thao tác lặp đi lặp lại trên dây chuyền lắp ráp.

Trong trung và dài hạn, công ty đặt mục tiêu phát triển các dòng robot thông minh có khả năng giao tiếp, xử lý hình ảnh – ngôn ngữ, và ứng dụng trong lĩnh vực logistics, y tế, giáo dục, dịch vụ khách hàng và thậm chí là chăm sóc cá nhân tại gia đình.

Thị trường nghìn tỉ đô và vị thế Việt Nam

Theo báo cáo từ Citibank, thị trường robot toàn cầu, đặc biệt là phân khúc robot hình người (humanoid robot), có thể đạt quy mô lên tới 7.000 tỉ USD vào năm 2050, với hơn 600 triệu thiết bị được triển khai khắp thế giới. 

Việc một doanh nghiệp Việt Nam như Vingroup tham gia vào cuộc đua công nghệ toàn cầu này không chỉ là bước đi táo bạo, mà còn khẳng định tham vọng vươn tầm quốc tế của ngành công nghiệp công nghệ cao “Make in Vietnam”.

Ông Phạm Nhật Vượng – người được Forbes ghi nhận là tỉ phú đầu tiên của Việt Nam sở hữu tài sản vượt 9 tỉ USD – cho biết: “VinMotion là minh chứng cho khả năng của người Việt trong việc làm chủ công nghệ cao. Chúng tôi muốn khẳng định rằng Việt Nam không chỉ là nơi tiêu dùng công nghệ, mà còn có thể tạo ra công nghệ”.

Đầu tư bài bản, tham vọng rõ ràng

VinMotion nằm trong chuỗi chiến lược đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ cao của Vingroup trong những năm gần đây, bên cạnh các công ty như VinAI (trí tuệ nhân tạo), VinBrain (AI y tế), VinBigData (dữ liệu lớn) và VinES (năng lượng).

Bên cạnh việc phát triển robot, VinMotion cũng đang hợp tác với các viện nghiên cứu quốc tế và doanh nghiệp công nghệ lớn để tăng tốc quá trình thương mại hóa sản phẩm.

VinMotion không chỉ là một sản phẩm công nghệ, đó là biểu tượng cho khát vọng vươn xa, làm chủ tương lai bằng trí tuệ Việt. Trong bối cảnh thế giới bước vào kỷ nguyên AI và tự động hóa, sự xuất hiện của một robot “Made in Vietnam” là cột mốc đáng ghi nhớ trong hành trình hội nhập và phát triển của khoa học công nghệ nước nhà.